Kunstwerk

Het kunstwerk is gemaakt door Aimée Zito Lema. 

Zij is geboren in  Amsterdam (1983)  en komt uit een migrantenfamilie. In haar werk zoekt ze vaak naar persoonlijke verhalen die gekleurd zijn door politiek-historische gebeurtenissen. Ze zoekt naar archiefbeelden maar ook naar persoonlijke gebruiksvoorwerpen ter inspiratie voor haar kunstwerken. Ter voorbereiding van dit kunstwerk heeft ze gebruik gemaakt van het archief van de website 50jaargastarbeidersutrecht.nl, Het Utrechts Archief en de archieven van de leden van de klankbordgroep.

Voor het grote werk in het Majellapark heeft ze gekozen voor drie grote stalen platen op een betonnen plateau met zitelementen. Een verwijzing naar veel gastarbeiders die kwamen om te werken in de metaalfabrieken of in de betonbouw.

In alle platen zijn uitsneden gemaakt. Van een koffer en een hamer als belangrijke en herkenbare symbolen en uitsneden van onderdelen uit grafieken met statistische informatie over de migratie. In de platen zijn delen van foto’s gegrafeerd. In de ondergrond van het kunstwerk zie je de plattegrond van Utrecht en sterrenconstellaties. Realiteit en dromen overlappen elkaar en de plattegrond verwijst naar de werkelijke grond waar de gastarbeiders aankwamen, terwijl de constellaties verwijzen naar toekomstdromen en een reis naar het onbekende.

Het kleine beeld op de Mariaplaats is geïnspireerd op de koffer en het wortelen op een nieuwe plek.

Kunstwerk eerbetoon aan de Utrechtse gastarbeiders

Op 23 juni 2024 is tijdens een feestelijke bijeenkomst in het Majellapark een kunstwerk onthuld dat dient als eerbetoon aan de Utrechtse gastarbeiders.

Kunstenaar Aimée Zito Lema maakte het kunstwerk. Het werk bestaat uit twee delen op verschillende plekken. Een klein deel staat op de Mariaplaats en het grote werk in het Majellapark. De Emigratie Generatie maakte een wandelroute tussen beide kunstwerken, met achtergrondinformatie en persoonlijke verhalen over de geschiedenis van de gastarbeiders in Utrecht. Je kunt deze route lopen door van de ene naar een volgend punt op de kaart te wandelen. Bij de locaties zie je foto’s en kun je ook naar de verhalen luisteren op je telefoon. Het werk is door iedereen te bezoeken. Het is onderdeel van de openbare kunstcollectie van de gemeente Utrecht.

Ongeveer 250 mensen waren aanwezig in het Majellapark bij de onthulling van het kunstwerk, waaronder ook diverse oude gastarbeiders die deze geschiedenis zelf hebben meegemaakt.

Gastvrouw Elif Borucu-Calinalti, zelf dochter van een gastarbeider, opende de feestelijke bijeenkomst en kondigde de verschillende optredens aan. Het Koor Duniya zong een toepasselijk lied van Stef Bos ‘Hier is mijn huis, ik ben niet geboren waar ik nu woon’ Vervolgens legde wethouder Eva Oosters uit hoe een initiatief van de Turkse ondernemers organisatie door de gemeenteraad overgenomen werd. Daarna heeft het veel inspanning gekost van gemeente en de klankbordgroep voordat het kunstwerk geplaats kon worden als eerbetoon aan alle gastarbeiders die meegeholpen hebben Utrecht op te bouwen.

Haar praatje werd ritmisch opgevolgd door de Marokkaanse muziek band Ouled el Alam.
Daarna zongen vader en zoon Giorgio en Carlo Zoppi het Italiaanse lied Che sara.

Bij de onthulling werd de wethouder bijgestaan door leden van de klankbordgroep. Hierin zaten mensen van de 6 verschillende nationaliteiten. Zij hadden een belangrijke stem bij de keuze van de kunstenaar en het ontwerp en de plaats van het kunstwerk.

Vervolgens maakte zanger en gitarist Misha Petrovic een muzikale reis door voormalig Joegoslavië. Het thema van het Turkse duo Adem Inanli en Cafer Ozbey was:’ laat de vredesduif vliegen’.

Gastvrouw Elif ging in gesprek met de Kunstenares Aimée Zita Lema en met de initiatiefnemer Ömer Söner van de Turkse ondernemersvereniging. Zij bespraken de betekenis en de tot standkoming van het kunstwerk en bedankten iedereen die hieraan had meegewerkt.

Tot slot zong het Spaanse duo Elena Fenandez het lied ‘Volver’.

De Griekse dansgroep Pegasus eindigde het feest met het gezamenlijk dansen van de Sirtaki.